احتمال خواهر رضاعى بودن ، جايز است ؛ زيرا موضوع ادله‌اى كه ازدواج را تجويز مىكند مطلق است وحكم جواز آن ، شامل همهء زنها مىشود ؛ يعنى مقتضى شمول وجود دارد واين معنا با عروض عدم جواز ازدواج با بعضي زنها به لحاظ وجود مانع ، منافاة ندارد ؛ زيرا منافاتى ميان وجود مقتضى با وجود مانع نيست . بنابر اين ، مقتضى براي ازدواج با زن ياد شده وجود دارد ، ليكن وجود مانع مشكوك است . در اين صورت مطابق قاعده حكم به جواز ازدواج مىشود . 10 مورد ديگرى كه برخى در باب نكاح به قاعده استناد كرده‌اند عبارت است از حرمت نگاه كردن به كسى كه شك داريم آيا از محارم ويا مماثل ( هم جنس ) است يا نه ؟ همچنين وجوب پوشاندن زن زينت خود را از كسى كه شك دارد آيا محرم يا مماثل است يا نه ؟ در نظر كردن ، مقتضى حرمت وجود دارد ومحرميت يا مماثله كه امرى وجودي است ، از موانع است . با شك در مانع ، أصل عدم آن ( استصحاب عدم أزلي ) جارى وبه سبب وجود مقتضى حكم به حرمت نظر مىشود . همچنين در مثال دوم ( پوشاندن زن زينت خود را از ناظر محترم ) نيز مقتضى وجوب پوشش كه وجود ناظر محترم باشد ، موجود ومانع ، يعنى مماثله يا محرميت مشكوك است . أصل عدم مانع جارى مىشود كه نتيجة آن وجوب پوشاندن زينت بر زن به سبب وجود مقتضى خواهد بود . 11 مستند قاعده : بر حجّيت واعتبار قاعده مقتضى ومانع به رواياتى كه اصوليان بر حجّيت استصحاب استدلال كرده‌اند ، ونيز بناى عقلا به ضميمه امضا وتقرير آن از سوى شارع ، استناد شده است . 12

--> ( 1 ) . مصباح الأصول 3 / 8 - 9 ؛ بيان الأصول ( شيرازي ) 6 / 44 - 45 ( 2 ) . أجود التقريرات 4 / 15 - 16 ؛ بيان الأصول ( شيرازي ) 6 / 47 و 271 - 273 ( 3 ) . فوائد الأصول 4 / 315 - 316 ( 4 ) . 315 ؛ منتهى الدراية 7 / 130 - 134 ؛ اصطلاحات الأصول / 206 ( 5 ) . كتاب نكاح ( زنجانى ) 3 / 1003 - 1005 ؛ 4 / 1024 ؛ 24 / 7437 ( 6 ) . بدايع الأصول / 147 ( 7 ) . منتهى الدراية 7 / 134 ( 8 ) . بدايع الأصول / 157 ( 9 ) . كتاب الطهارة ( شيخ انصارى ) 1 / 292 ؛ منتهى الدراية 7 / 136 ؛ الرسائل الثلاث ( لنگرودى ) / 168 ( 10 ) . الفوائد العلية 1 / 256 ؛ منتهى الدراية 7 / 138